Choroby autoimmunologiczne – sprawdź z jakimi możesz się spotkać!

 

Reumatoidalne zapalenie stawów, zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, łuszczycowe zapalenie stawów, zespół Guillain-Barre (ostre idiopatyczne zapalenie wielonerwowe). To tylko kilka chorób, które mogą rzutować na narząd ruchu, a więc mogą być istotne w kontekście pracy fizjoterapeuty. Tym, co je wszystkie ze sobą łączy jest bunt naszego własnego organizmu, czyli autoimmunologia. Objawy bywają różne, czasami niespecyficzne i mylące. A ponieważ zdarza nam się z tymi chorobami mieć do czynienia, to warto byłoby co nieco sobie o nich powiedzieć. Na początek złapmy się za kręgosłup!

Zesztywniające zapalenie stawów kręgosłupa, jako jedna z form spondyloartropatii. Sama nazwa mówi już całkiem sporo. Schorzenie to polega na pojawianiu się przewlekłego i postępującego stanu zapalnego zajmującego stawy kręgosłupa wraz ze stawami krzyżowo-biodrowymi. Co ważne i warte zapamiętania – tym stanem zapalnym, wbrew nazwie choroby, może zostać objęty również pierścień włóknisty krążka międzykręgowego i otaczające stawy kręgosłupa tkanki miękkie (więzadła, ścięgna w okolicy swoich przyczepów). Etiologia choroby po dziś dzień nie jest do końca poznana (jak to często bywa z chorobami autoimmunologicznymi), a jedynie określa się czynniki zwiększające ryzyko zachorowania, wśród których doszukuje się głównie komponenty genetycznej. Dla nas jednak, w ramach tego bloga istotne jest zorientowanie się, jaki obraz kliniczny może zaprezentować pacjent. Niestety, na pierwszy rzut oka nie usłyszymy ani nie dostrzeżemy żadnych wyjątkowo charakterystycznych objawów. Pacjent zgłosi… po prostu ból kręgosłupa. Z reguły piersiowego oraz lędźwiowego, którego szczególne nasilenie odczuwał będzie nad ranem, po wstaniu z łóżka.

Jak zatem zorientować się, że możemy mieć do czynienia akurat z tą chorobą, a nie z jakąś bardzo powszechną dysfunkcją narządu ruchu? Cóż, w przebiegu ZZSK może pojawić się też kilka zmian występujących pozastawowo. Należą do nich:

problemy w obrębie gałek ocznych – wszelkiego rodzaju zapalenia (spojówek, tęczówki, błony naczyniowej oka). Co więcej, objawy te mogą pojawić się nawet przed objawami ze strony kręgosłupa, w związku z czym warto dopytać o ten element podczas wywiadu z pacjentem,

dysfunkcje z poziomu układu krążenia: kardiomegalia, zapalenia osierdzia,

dysfunkcje z poziomu układu oddechowego: zmiany naciekowe lub włókniste widoczne w obrazie górnych płatów płuc.

W przypadku opornego przebiegu terapii oraz wychwycenia u pacjenta wspomnianych objawów należy  odesłać go na dodatkową diagnostykę lekarską. W celu ostatecznego postawienia rozpoznania wykonuje się głównie diagnostykę laboratoryjną oraz obrazową.

 

Pamiętajmy, że to co opisane powyżej nie jest ani pełnym opisem choroby, ani wyczerpaną listą objawów. W tej serii wpisów zależy nam na uchwyceniu elementów najważniejszych i tych, które w Waszej pracy najbardziej mogę umknąć uwadze 😊